De fotograaf komt, en jij hebt er als leerkracht ineens een dagdeel bij. Of niet. Dat hangt vooral af van wat je in de tien minuten voor de fotodag met je klas doet.
Dit is wat in de praktijk werkt, per leeftijd.
Vertel het van tevoren, maar niet te vroeg
Kleuters een week van tevoren vertellen dat de fotograaf komt, levert een week aan spanning op. De ochtend zelf is genoeg, of hooguit de dag ervoor. Bij oudere kinderen kan het eerder, die willen weten wat ze aantrekken.
Wat je zegt maakt uit. “Straks komt de fotograaf, die maakt een foto van jou” werkt beter dan “je moet zo op de foto”. Het eerste is iets dat gebeurt, het tweede is een opdracht.
Groep 1 en 2: de fotograaf is een vreemde
Dat is het hele punt. Een kleuter die een onbekende volwassene met een groot apparaat ziet, heeft even nodig. Wat helpt:
- Ga zelf mee en blijf in het zicht van de kinderen.
- Laat de kinderen even kijken hoe een klasgenootje op de foto gaat voordat ze zelf moeten.
- Zeg niet “lachen”. Kinderen doen dan hun tanden op elkaar en trekken hun mondhoeken omhoog. Dat is geen glimlach.
- Een kind dat niet wil, komt later terug. Vaak lukt het een uur later gewoon wel.
Plan kleuters vroeg op de dag. Om half negen zijn ze uitgerust, om elf uur niet meer. Vraag je directie of dat in de dagindeling kan.
Groep 3 tot en met 5: de aandacht wegleiden
Deze groep vindt het meestal leuk. Het risico is dat ze te hard hun best doen: een geposeerde lach, schouders opgetrokken, armen stijf langs het lichaam.
Wat helpt is dat er niets van ze gevraagd wordt. Een goede fotograaf praat over iets anders en drukt af op het moment dat het kind vergeet dat het op de foto staat. Jij kunt daarin meehelpen door niet vanaf de zijkant aanwijzingen te roepen. Hoe goedbedoeld ook, “rechtop zitten” en “kijk eens lief” maken het stijver.
Groep 6, 7 en 8: het is onzin, tot het dat niet is
De bovenbouw doet alsof het niets voorstelt. Dat is bijna altijd houding. Wat werkt: kort en zakelijk, geen aandacht van de hele klas op één kind, en niemand die van de zijkant staat te kijken.
Groep 8 is een apart geval, want het is hun laatste schoolfoto. Veel scholen maken hier ook een afscheidsfoto of een panorama van. Vertel je fotograaf op tijd of jullie dat willen, dan wordt er tijd voor ingeruimd.
Het kind dat echt niet wil
Er is er altijd een. Meestal is het niet de camera maar de situatie: de rij, de kijkende klasgenoten, de onbekende volwassene. Wat werkt:
- Haal het kind uit de rij en laat het van een afstandje kijken.
- Kom later terug, als de klas al weg is.
- Laat het kind bij jou op schoot of naast je staan. Een goede fotograaf snijdt jou er daarna gewoon af.
- Lukt het niet, dan lukt het niet. Vraag of er een inhaalmoment is.
Wat niet werkt: doorzetten waar de klas bij is. Dan raak je het kind én de rest van de ochtend kwijt.
Kinderen die extra aandacht nodig hebben
Geef dit vooraf door aan de fotograaf, niet op het moment zelf. Een kind dat prikkelgevoelig is, een kind in een rolstoel, een kind dat vandaag niet aangeraakt wil worden: daar kan een fotograaf rekening mee houden als hij het weet. Meer daarover staat op schoolfotograaf voor het speciaal onderwijs.
Wat je zelf niet hoeft te doen
Geen enveloppen uitdelen, geen geld innen, geen bestellijsten bijhouden en geen vragen van ouders over bestellingen beantwoorden. Als dat wel van je gevraagd wordt, is dat een keuze van de fotograaf en niet iets wat er nu eenmaal bij hoort. Bij ons deelt de school alleen de inlogcodes uit.
Bepaalt jouw school nog wie de fotograaf wordt?
Stuur dit door naar je directeur. Kennismaken duurt een half uur en verplicht tot niets.
Meer lezen: de checklist voor de fotodag en hoe een fotodag op een basisschool verloopt.